Takrorlanuvchi operatorlar

Odatda dasturlash tillarida buyruqlar ketma-ket bajariladi: funksiya ichidagi birinchi buyruq avval, keyingisi undan keyin va hokazo. Ammo ba'zi vaziyatlarda bir xil ishni ko'p marta takrorlash kerak bo'ladi. Buni qo'lda yuzlab yoki minglab qator kod yozib bajarish samarasiz. Shuning uchun Python'da takrorlash (loop) ishlatiladi.

Python'da takrorlash 3 turga bo'linadi:

• while loop
• for loop
• Nested loop

while loop

while loop shart True bo'lib turganida buyruqlarni qayta-qayta bajaradi.

Quyida while loop misoli:

# While loop misoli

hisoblagich = 0
while (hisoblagich < 9):
  print("Hisob: ", hisoblagich)
  hisoblagich = hisoblagich + 1

print("Xayr!")

for loop

Python'dagi for list yoki string kabi ketma-ketlik (sequence) elementlarini takrorlab chiqish (iterate) uchun ishlatiladi.

Quyida for loop misoli:

# Oddiy for loop misoli
sonlar = [1, 2, 3, 4, 5]
for x in sonlar:
  print(x)

# For loop misoli
mevalar = ["ananas", "olma", "apelsin"]
for meva in mevalar:
  print("Men yeyishni yoqtiraman:", meva)

Nested loop

Python'da bir loop ichida boshqa loop ishlatish mumkin (nested loop). Quyidagi misollar tushuncha uchun:

Nested for loop

# Koordinata juftlarini chop etish
for qator in range(1, 4):
  for ustun in range(1, 4):
    print(f"({qator},{ustun})", end=" ")
  print()

Nested while loop

# Ko'paytirish jadvali 1..3
qator = 1
while qator <= 3:
  ustun = 1
  while ustun <= 3:
    print(f"{qator}x{ustun}={qator * ustun}", end="  ")
    ustun += 1
  print()
  qator += 1

print("Xayr!")